Putopisi

Prolom banja - jedan od najlepših balneoloških centara Srbije

draganantic
draganantic , 30. 10. 2016.
Lokacija: Prolom banja (Srbija), Đavolja varoš (Srbija)
Ocena:
 
Prolom Banja se nalazi na jugu Srbije,u Topličkom upravnom okrugu, na krajnjem jugoistoku opštine Kuršumlija. Ime je dobila po selu Prolom, u čijem ataru je smeštena, u dolini istoimene reke, između planina Radan, Sokolovica i Vidojevica.
 

Na ovom području za lekovitost vode znalo se još u praistorijsko doba. To su potvrdila brojna arheološka istraživanja. Međutim, nakon dolaska Turaka, lekoviti izvori Prolom Banje, kao uostalom i izvori većine banjskih lečilišta koja su potpala pod tursku vlast, bivaju potpuno zapušteni.
Stvaran razvoj Prolom Banje započinje u XX veku, po završetku Prvog svetskog rata. Banja se tada nalazila na privatnom posedu, koji je bio vlasništvo porodice Ćurčić. Prema nekim podacima koji su pronađeni u štampi iz 1940. godine, banja je godišnje imala oko 2.000 gostiju.

 

Nakon Drugog svetskog rata, blagotvorno dejstvo banjske vode je privlačilo sve više ljudi, tako da se broj posetilaca znatno povećao, što je zahtevalo izgradnju smeštajnih objekata.
Preduzeće „Planinka“ iz Kuršumlije 1961. godine postaje vlasnik zemljišta na kom se nalaze lekoviti izvori. Ono preuzima organizaciju i brigu o lečenju posetilaca. Počinje da se vodi evidencija o broju gostiju.
Od tada Prolom Banja počinje naglo da se razvija. Započeti su radovi na proširenju banjskog naselja. Završetkom izgradnje starog hotela „Radan“, 1968. godine, Prolom Banja je zvanično otvorena. Već naredne godine ona je imala više od 9.000 posetilaca koji su ostvarili blizu 95.000 noćenja. 1976. godine počeo je sa radom i prvi depadans sa smeštajnim kapacitetom od 128 ležajeva. Status banjskog lečilišta Prolom Banja dobija 1977. godine. Hotel „Radan“ je dograđen 1982. godine. U periodu od 1981. – 1986. godine sprovedena su geoistražna bušenja koja su povećala izdašnost izvora na 11 litara vode u sekundi. Izgradnjom drugog depadansa, 1989. godine, banja dobija još 270 ležajeva. Iste godine podignut je i terapijski blok sa bazenom.

Prolom Banja danas raspolaže savremenim medicinskim aparatima i uređajima za lečenje i sprovođenje terapija. U banji se nalazi i veliki broj kuća koje nude privatni smeštaj, kao i nekoliko trgovinskih radnji i restorana. Ona je najveći turistički centar Toplice i šesta banja u Srbiji po godišnjem broju posetilaca.
Nadmorska visina na kojoj se nalazi Prolom Banja je od 550-668 m. Klima u banji je umereno kontinentalna sa elementima subalpske klime. Zime su duge, hladne i sa padavinama, dok su leta prijatna, sa svežim noćima. Prosečno, u banji tokom godine bude 80 sunčanih dana. Najtopliji mesec je jul, a najhladniji januar. Temperatura vazduha u godišnjem proseku iznosi 10.2oC. Srednja vrednost vlažnosti vazduha je 77%, a vetar je umeren. Ovakve klimatske odlike daju banji epitet vazdušnog lečilišta.

 

Umerena banjska klima i vegetativne osobine njene okoline čine prirodni lekoviti faktor, koji Prolom banju svrstava u gr